ایران امن

امنیت دیجیتال، ساده و کاربردی

گوشی‌ام دزدیده شد! راهنمای فوری و حیاتی اقدامات پس از سرقت موبایل

گوشی‌ام دزدیده شد! راهنمای فوری و حیاتی اقدامات پس از سرقت موبایل

سلام به کاربران عزیز «ایران امن». لحظه‌ای که متوجه می‌شوید گوشی موبایلتان نیست، لحظه‌ای پر از استرس و نگرانی است. اما نگران نباشید، در این شرایط بحرانی، زمان طلاست. ما اینجا هستیم تا قدم‌به‌قدم و با آرامش، کارهایی که باید فوراً انجام دهید را مرور کنیم تا جلوی سوءاستفاده از اطلاعاتتان را بگیرید.

آنچه در این مقاله می‌آموزید:

  • چگونه در لحظات اولیه پس از سرقت، خونسردی خود را حفظ کرده و گوشی را ردیابی کنید.

  • سریع‌ترین روش برای سوزاندن سیم‌کارت و مسدود کردن دسترسی به حساب‌های بانکی.

  • آموزش گام‌به‌گام پاک‌سازی اطلاعات شخصی از راه دور (برای اندروید و آیفون).

  • اقدامات قانونی ضروری و ثبت گوشی در سامانه‌های کشوری.

  • نکات حیاتی پیشگیرانه برای اینکه در آینده غافلگیر نشوید.

قدم اول: حفظ خونسردی و تلاش برای ردیابی سریع

قبل از هر اقدامی، یک نفس عمیق بکشید. استرس باعث می‌شود تصمیمات اشتباه بگیرید. اولین کار، تلاش برای یافتن موقعیت مکانی گوشی است.

اگر گوشی شما به اینترنت متصل باشد و جی‌پی‌اس (GPS) آن روشن باشد، شانس خوبی برای ردیابی آن دارید. فوراً از طریق یک گوشی دیگر یا کامپیوتر، به سرویس‌های ردیابی مراجعه کنید:

  • برای گوشی‌های اندرویدی (سامسونگ، شیائومی و...): به وب‌سایت google.com/android/find بروید و با حساب جیمیل خود وارد شوید.

  • برای گوشی‌های آیفون (اپل): به وب‌سایت icloud.com/find بروید و با اپل آیدی خود وارد شوید.

نکته مهم: اگر گوشی را در نقشه‌ای نزدیک دیدید، هرگز شخصاً برای پس گرفتن آن اقدام نکنید. این کار بسیار خطرناک است. اطلاعات مکانی را در اختیار پلیس قرار دهید.

قدم دوم (بسیار حیاتی): سوزاندن سیم‌کارت و مسدودسازی خدمات بانکی

سارق با داشتن سیم‌کارت شما، می‌تواند به راحتی رمز دوم پویا دریافت کند، وارد شبکه‌های اجتماعی (مثل تلگرام و واتس‌اپ) شود و از مخاطبین شما سوءاستفاده کند. این مرحله را باید در سریع‌ترین زمان ممکن انجام دهید.

۱. سوزاندن سیم‌کارت:

در هر ساعتی از شبانه‌روز، با پشتیبانی اپراتور خود تماس بگیرید و درخواست مسدودسازی یک‌طرفه یا سوزاندن سیم‌کارت را بدهید.

  • همراه اول: ۹۹۹۰ (از خطوط همراه اول) یا ۰۹۱۲۹۹۹۰ (از سایر خطوط)

  • ایرانسل: ۷۰۰ (از خطوط ایرانسل) یا ۰۹۳۷۷۰۰۰۰۰۰ (از سایر خطوط)

  • رایتل: ۲۰۰ (از خطوط رایتل) یا ۰۹۲۰۲۰۰۰۰۰۰ (از سایر خطوط)

۲. مسدودسازی کارت‌های بانکی:

بلافاصله با شماره پشتیبانی بانک‌هایی که اپلیکیشن یا اطلاعات کارت آن‌ها روی گوشی بوده تماس بگیرید. نیازی نیست حساب را ببندید، فقط کافیست کارت‌های متصل به آن حساب و دسترسی‌های موبایل بانک را غیرفعال کنید.

قدم سوم: پاک‌سازی اطلاعات از راه دور

این اقدام حکم «تیر آخر» را دارد. اگر امیدی به بازگشت سریع گوشی ندارید و اطلاعات حساسی (عکس‌های خانوادگی، اسناد کاری، رمزها) روی آن دارید، بهتر است همه چیز را پاک کنید. با این کار، گوشی به تنظیمات کارخانه برمی‌گردد و اطلاعات شما غیرقابل بازیابی می‌شود.

شرط مهم: این قابلیت تنها زمانی کار می‌کند که گوشی شما روشن باشد و به اینترنت متصل شود. اگر سارق گوشی را خاموش کرده باشد، دستور پاک‌سازی به محض روشن شدن و اتصال به اینترنت اجرا می‌شود.

  • روش انجام (اندروید و آیفون):

    دقیقاً به همان وب‌سایت‌های ردیابی که در قدم اول گفتیم مراجعه کنید (google.com/android/find یا icloud.com/find). در منوی گزینه‌ها، به دنبال دکمه‌ای با عنوان Erase Device (پاک کردن دستگاه) یا Wipe Data باشید.

    با انتخاب این گزینه، از شما تأییدیه نهایی گرفته می‌شود و سپس تمام اطلاعات گوشی شروع به پاک شدن می‌کند.

قدم چهارم: تغییر رمزهای عبور حیاتی

حتی اگر سیم‌کارت را سوزانده‌اید و اطلاعات را پاک کرده‌اید، برای اطمینان صددرصدی، رمز عبور حساب‌های مهمی که روی گوشی لاگین بوده‌اید را تغییر دهید.

اولویت با این موارد است:

  • رمز حساب گوگل (Gmail) یا اپل آیدی (Apple ID)

  • رمز شبکه‌های اجتماعی پرکاربرد (اینستاگرام، تلگرام، واتس‌اپ)

  • رمز ایمیل‌های کاری یا شخصی مهم

قدم پنجم: پیگیری قانونی و ثبت در سامانه همیاب۲۴

برای اینکه سارق نتواند به راحتی گوشی شما را خرید و فروش کند و همچنین برای پیگیری قانونی توسط پلیس، باید سرقت را ثبت کنید.

۱. مراجعه به کلانتری: با در دست داشتن جعبه گوشی (برای اثبات مالکیت و داشتن شماره سریال IMEI) و کارت ملی، به نزدیک‌ترین کلانتری محل سرقت مراجعه کرده و تشکیل پرونده دهید.

۲. ثبت در سامانه همیاب۲۴: «همیاب۲۴» سامانه کشوری استعلام و ردیابی کالای دیجیتال سرقتی است. با ثبت شماره IMEI گوشی خود در این سامانه، سیم‌کارت سارق روی گوشی شما غیرفعال می‌شود و در صورت خرید و فروش، گوشی به عنوان سرقتی شناسایی می‌شود.

نکته: شماره IMEI یک کد ۱۵ رقمی است که معمولاً روی جعبه گوشی نوشته شده است. اگر جعبه را ندارید، کارتان برای اثبات مالکیت بسیار سخت خواهد شد.

نکات حیاتی و پیشگیرانه برای آینده

همیشه پیشگیری بهتر از درمان است. همین حالا که گوشی جدیدی تهیه کرده‌اید یا گوشی فعلی‌تان امن است، این اقدامات را انجام دهید تا در صورت بروز حادثه، کنترل اوضاع دست شما باشد:

۱. فعال‌سازی «Find My»: همین الان مطمئن شوید که قابلیت «Find My Device» (در اندروید) یا «Find My iPhone» (در آیفون) روی گوشی شما روشن است.

۲. قفل صفحه قوی: حتماً از اثر انگشت یا تشخیص چهره به همراه یک پین کد یا الگوی پیچیده استفاده کنید.

۳. کدهای بازیابی (Recovery Codes): بسیاری از حساب‌ها (مثل گوگل یا اینستاگرام) برای ورود دو مرحله‌ای از شما کد تأیید پیامکی می‌خواهند. اگر گوشی‌تان دزدیده شود، به این کد دسترسی ندارید. حتماً همین امروز به تنظیمات امنیتی این حساب‌ها بروید و «کدهای بازیابی» (Backup Codes) را دریافت کرده و در جایی امن (خارج از گوشی، مثلاً در یک دفترچه یادداشت) بنویسید. این کدها تنها راه نجات شما برای ورود به حساب‌هایتان بدون گوشی هستند.

۴. نگهداری از جعبه: جعبه گوشی را مانند سند خانه در جای امنی نگه دارید.

جمع‌بندی

سرقت گوشی تجربه‌ای تلخ است، اما با انجام سریع این ۵ مرحله، می‌توانید جلوی خسارت‌های بیشتر (مالی و حیثیتی) را بگیرید. خونسرد باشید، سیم‌کارت را بسوزانید، حساب‌ها را مسدود کنید و اگر لازم بود، اطلاعات را پاک کنید. امنیت شما از ارزش گوشی بسیار مهم‌تر است.